Renklerin cisimlerden yansıyan ışığın gözümüzde oluşturduğu yansımalar olduğundan daha önce şu yazımda bahsetmiştim. Renklerin bu algılanma biçimleri zaman zaman bazı yanılsamalara da sebep olabiliyor. İçeriğimde renklerin bu algılanma farklılıklarının bazılarından bahsedeceğim.

Metamerizm, ışık, renk

Görsel 1: Metamerizm etkisi ile gün ışığı, floresan lamba ve akkor lamba altında portakalın renkleri

Daha önce mağazadan aldığınız bir tişörtün eve geldiğinizde mağazadakinden çok daha farklı renkte göründüğünü düşündüğünüz oldu mu?

T-shirt, mağaza, kıyafet, satış, askı, renkli, üst, scrub, pijama, eşofman, giysi

Metamerizm kavramı bir cismin farklı ışık kaynakları altında farklı renklerde algılanmasını ifade ediyor. Mesela bu örnekte mağazada kullanılan ışığın rengi, satın aldığınız kıyafetin renginin farklı algılanmasına sebep olabiliyor.

ampül, ampul, ışık, lamba, enerji, aydınlatma

Akkor ampuller sarı tonlarda ışık yaydığı için kendi tonlarına yakın renkleri daha çok yansıtıyor. Floresan ampuller ise mavi tonlarda ışık yayıp mavilerin daha fazla görülmesine sebep oluyor.

çocuk ve teknoloji, bebek ve internet, sosyal ağ, telefon, mavi, siyah

Purkinje etkisi ışık şiddetinde değişim olması ile retinamızda göreceli bir değişim oluşunu ifade ediyor. Dalga boyu kısa olduğunda (mavimsi renkler) retina duyarlılığı artıyor. Dalga boyları uzadığında (turuncumsu renkler) ise retina duyarlılığı azalıyor.

panik-kaygi-korku-atak-panik-atak-kadin-goz-yesil

Peki purkinje etkisi bizi nasıl etkiliyor? Aslında bu kısım ilginç… Yine mağazadaki örneğimizden devam edelim. Floresan lamba kullanıldığında yeşil bir tişörtü daha mavimsi renklerde algılayabiliyoruz. Eğer lamba akkor ise bu kez turuncu bir tişörtü daha kırmızımsı görebiliyoruz.

gözlük, güneş gözlüğü, pudra, siyah

Özetle purkinje etkisi sebebiyle floresan ışıkta ve açık bir gökyüzü altında mavi ışıkları daha kuvvetli algılıyoruz. Bu ışıkta kırmızımsı renkler ise zayıf algılanıyor.

ağaç, sis, korku, orman, doğa, görsel

Güneş doğar ve batarken veya akkor ampul altında kırmızımsı renkleri kuvvetli algılıyoruz. Mavi renkleri ise zayıf algılıyoruz.

deniz, okyanus, sabah, gün batımı, gün doğumu, doğuş, batış, sarı, sahil

Renkler hayatımızda çok önemli bir yere sahip… Gün içerisinde farklı saatlerde veya farklı ışıklar altında dişlerinizin rengini de farklı algılamanız çok normaldir.

rengarenk, renk renk, kalemler, okul, ders çalışma

Metamerizm kavramı sadece dişlerin renginin algılanmasında değil hayatımızın pek çok alanında karşımıza çıkabilecek bir yanılsama… En nötr ve gerçek tonlarda, gün ışığında ve bu ışığın tam yukarıdan vurduğu öğle saatlerinde görüyoruz. Alışveriş yaparken veya dişlerinizin rengini seçerken bu bilginin size yardımı olacağını düşünüyorum. Sağlıkla kalın.

¹images.app.goo.gl/NkboXoNM5ectSrUTA
131 kez okundu

Diş Hekimi Meryem ÇOBAN

Meryem ÇOBAN, 2018 yılında Bezmialem Vakıf Üniversitesi Diş hekimliği Fakültesi’nden mezun oldu. 2019-2020 yıllarında özel muayenehanede görev yapan Meryem Çoban, 2021 yılından itibaren İstanbul’da devlet hastahanesi bünyesinde diş hekimliği yapmaya devam etmektedir.

0 yorum

Bir cevap yazın

Avatar placeholder

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir