Sosyologlar ve sosyal psikologlar tarafından 1954-1964 yıllarında geliştirilen sosyal alışveriş kuramı kişilerarası çekiciliğin açıklanmasında kullanıyor.

hediye, gift, ödül, armağanBu kurama göre ilişkiniz hakkında nasıl hissettiğiniz; ilişkinizdeki ödül-bedel dengesine bağlı olarak şekilleniyor.

şiddet, flört şiddeti, çift, erkek, kadın, aşk, ilişki, sevgi

Birlikte olduğunuz kişinin özelliklerini olumlu algılıyorsanız ve ilişkiniz dışsal kaynaklara (statü, insan, maddi kaynak) ulaşma potansiyelinizi artırıyorsa ilişkiniz sizin için ödül verici hale geliyor. Ancak ilişkiniz size çoğunlukla olumsuz duygular hissettiriyorsa ödediğiniz bedel daha fazla oluyor.

saygınlık, saygı, iş, işinsanı, kadın, erkek, tartışma, maslow, ihtiyaçlar hiyerarşisi-minİlişkinizdeki ödül, bedelden daha fazla ise etkileşim olumlu sonuçlanıyor; ancak ödediğiniz bedel fazla olduğunda ilişki sizin için yorucu olabiliyor. Bu nedenle birini çekici bulmanız için etkileşimin olumlu sonuçlanması gerekiyor.

kadın, stres, baş ağrısı, yorgun, iş kadını, stres yönetimi

Etkileşiminizin olumlu olmasının yanı sıra ilişkiden beklentiniz de karşınızdaki kişiyi çekici bulmanızı etkiliyor:

  • Bir ilişkiye yönelik beklenti düzeyiniz yüksekse ve bu ilişki beklentinizi karşılayacak kadar ödül verici değilse mutsuz hissediyorsunuz.
  • Ancak ilişki için bedel ödenmesi gerektiğini düşünüyorsanız ve beklenti düzeyiniz düşükse aynı ilişki sizi daha iyi hissettiriyor.

diyete uyum, düşünceler, erkek, siyah beyaz, lamba, ışık, adam, beslenme

Beklenti düzeyiniz ise birçok etken tarafından şekillendiriliyor:

  • Daha önceki ilişkilerinizle ilgili yaşantılarınız,
  • Sizin gibi olanların benzer etkileşimlerden neler elde ettiğine yönelik bilginiz,
  • Başka bir ilişki yaşasaydınız ilişkiden elde edeceğiniz ödüle yönelik algınız beklenti düzenizi belirliyor.

kıskanma, boşanma, kıskanç, ayrılık, kadın , erkek

Sosyal alışveriş kuramına göre mutsuz olan ilişkilerin devam etmesinin sebebi de burada yatıyor. Başka bir ilişkiye başladığınızda elde edeceğiniz ödülün çok az veya ödeyeceğiniz bedelin çok yüksek olması var olan mutsuz ilişkinizi sürdürmenize neden oluyor.

303 kez okundu

Psikolog Cenk UMUR

2013 yılında Hacettepe Üniversitesi Psikoloji Bölümü‘nden mezun olan Psikolog Cenk Umur, lisansüstü eğitimine Anadolu Üniversitesi Sosyoloji Bölümü‘nde devam etmektedir. 2014 yılında göreve başladığı Eskişehir İl Sağlık Müdürlüğü’ne bağlı Sağlıklı Hayat Merkezi’nde danışmanlık hizmeti vermektedir.

0 yorum

Bir cevap yazın

Avatar placeholder

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir