Psikologlar olarak bazı seanslarda danışanlarımıza psikoloji alanına ait bilgiler aktarıyoruz. Bu bilgi aktarma sürecine psikoeğitim deniyor.
Psikoeğitim danışanlarımızın deneyimlediği şeyleri anlamlandırmasından, seanslarda ortak bir dil oluşturmaya kadar birçok işleve sahip oluyor.
Birçok farklı kavram gibi düşünce, duygu ve his de psikoeğitimin konusu olabiliyor. Bu kavramların yalnızca görüşmelerde değil günlük hayatta da sıkça karıştırıldığını fark ettiğim için onları ele almak istedim.
Düşünce
Bilinç düzeyinde oluşan düşüncelerimizi zihnimizden geçen cümleler olarak hayal edebilirsiniz. Düşüncelerimiz otomatik olarak ve aniden zihnimize gelebildiği gibi mantıklı ve rasyonel şekilde de ortaya çıkabiliyor. Düşüncelerimiz geçmiş ve gelecekle ilgili oluyor.
Otomatik düşünce: “Eyvah! Kötü bir şey olacak!”
Analitik düşünce: “Yarın toplantıda yeni aldığım takım elbiseyi mi giysem?”
Duygu
Herhangi bir olay veya düşünce sonrasında ortaya çıkan psikofizyolojik tepkimize duygu deniyor. Korku, öfke ve sevinç gibi duygularımız;
- evrensel özellikler sergiliyor ve bazıları hayvanlarda da gözlemleniyor,
- hayatta kalmamıza yardımcı oluyor,
- çok kısa sürede ortaya çıkıp kayboluyor,
- kalp hızı artışı ve terleme gibi bedensel belirtilerle ortaya çıkabiliyor,
- bilinçli ve bilinçdışı şekilde algılanabiliyor,
- gelecekte ve geçmişte değil şu anda var oluyor.
His
Duygularımızı kişisel olarak yorumladığımız öznel deneyimlere ise his diyoruz. Hislerimizin kaynağı duygular olsa da nasıl hissettiğimizi düşüncelerimiz belirliyor. Duygularımızdan daha uzun süreli ve soyut olan hislerimizin çoğunlukla farkında oluyoruz. Örneğin güven hissi…
Düşüncelerimiz, duygularımız ve hislerimiz tamamen farklı şeyler olsalar da birbirlerini doğrudan etkiledikleri gibi nihayetinde davranışlarımızı da etkiliyorlar.
Bu üç kavrama hakim olmamız duygularımızı yönetmemizi, davranışlarımızı düzenlememizi ve diğerleriyle sağlıklı iletişim kurmamızı kolaylaştırıyor. Sağlıklı günler.
Bu konu hakkında siz ne düşünüyorsunuz? Görüşlerinizi siz de paylaşın!